เทศกาลงานปอยส่างลอง เริ่มแล้วในเดือนเมษายน 2553 ที่จังหวัดแม่ฮ่องสอน

October 28th, 2010
ฉบับที่ 3 เดือนเมษายน 2553 ป่าแม่ยวมฝั่งซ้าย จ.แม่ฮ่องสอน
สำนักงานความหลากหลายทางชีวภาพด้านป่าไม้ กรมป่าไม้



ปอยส่างลอง เป็นประเพณีที่มีมาแต่ช้านาน ในการบวชลูกหลานที่เป็นบุตรชาย เพื่อเป็นสามเณร เชื่อกันว่าใครเป็นเจ้าภาพ จะได้รับผลบุญอย่างใหญ่หลวง บางหมู่บ้าน หรือชุมชน นิยมจัดบวชแบบหมู่ คือให้ส่างลอง (ลูกแก้ว) ไปรวมกันเป็นเจ้าภาพใหญ่ จะมีการเฉลิมฉลอง โดยจัดเป็นริ้วขบวน โดยตัวส่างลองจะแต่งองค์ทรงเครื่อง และประดับประดาด้วยเสื้อผ้าอาภรณ์ และแก้วแหวน อย่างสวยงาม และลูกมือตะเป่ส่างลอง (ผู้ช่วยส่างลอง) แบกไว้บนบ่า แห่ไปตามวัด หรือบ้านผู้เฒ่าผู้แก่ และซอกซอยของชุมชน เพื่อไปขอขมาผู้ใหญ่ในชุมชน

ปอยส่างลองปีนี้จะจัดขึ้นอย่างตระการตาอีกครั้ง ตามกำหนดการ คือวันที่ 2 – 4 เมษายน 2553 ที่วัดโพธาราม อำเภอขุนยวม 9 – 11 เมษายน 2553  ที่เทศบาลแม่ฮ่องสอน

ประเพณีนี้หลากหลายไปด้วยสีสันและการแสดงมากมาย ทำให้เป็นเหตุการณ์ที่น่าตื่นเต้นมากที่สุด ที่ดึงดูดให้ประชาชนทั่วทั้งจังหวัดมาเข้าร่วมพิธี แต่ก่อนที่จะถึงวันประเพณี เด็กชายจะต้องปลงผมและอาบน้ำ แล้วจึงเจิมด้วยน้ำหอม แต่งกายด้วยเครื่องประดับเพชรพลอยเต็มยศ แต่งหน้าแต่งตาสวยงาน ซึ่งเราเรียกว่า “ลูกแก้ว”


แต่เช้าตรู่ในวันแรกของประเพณีนี้ การเฉลิมฉลองจะเริ่มด้วยขบวนแห่ไปรอบ ๆ เมือง ซึ่งในขบวนแห่นี้ก็จะประกอบไปด้วยเครื่องดนตรีประเภทขลุ่ย พิณ ซอ กลอง และฉิ่งฉาบ ในขบวนแห่ลูกแก้ว แต่ละคนจะมีผู้ติดตาม 3 คน กล่าวคือ คนหนึ่งแบกลูกแก้ว อีกคนหนึ่งกางร่มที่มียอดสูงประดับทองกันแดดให้ และคนที่สามคอยปกป้องเพชรพลอยของมีค่าต่าง ๆ ลูกแก้วเหล่านี้จะถูกนำไปเยี่ยมญาติ ๆ และเพื่อน ๆ และแล้วก็ร่วมรับประทานอาหารรวมกัน หลังจากรับประทานอาหารแล้ว ญาติ ๆ และผู้สูงอายุก็จะใช้ด้ายสีขาวผูกข้อมือให้ลูกแก้ว เพื่อป้องกันวิญญาณชั่วร้ายต่าง ๆ และแล้วพิธีวันแรกก็เป็นอันจบลง

ในวันที่สองขบวนแห่เดียวกันนี้ก็จะเริ่มทำกันอีก แต่คราวนี้ในขบวนแห่จะประกอบด้วยเครื่องสักการะ เพื่อถวายพระพุทธ เครื่องจตุปัจจัยถวายพระสงฆ์ และมีม้าอันเป็นสัญลักษณ์แห่งพาหนะของเจ้าพ่อหลักเมือง ในตอนเย็น หลังจากรับประทานอาหารแล้ว ก็จะมีพิธีทำขวัญและการสวดคำขวัญ เพื่อเตรียมตัวให้ลูกแก้ว ผู้ซึ่งจะเข้ารับการบรรพชาในวันรุ่งขึ้น

วันสุดท้ายจะเริ่มด้วยขบวนแห่ลูกแก้วไปยังวัด พอถึงวัด ลูกแก้วก็จะกล่าวคำขออนุญาตเพื่อบรรพชาจากพระเถระ เมื่อท่านอนุญาต ลูกแก้วก็จะกล่าวคำปฏิญาณตน แล้วจึงเปลี่ยนเครื่องแต่งกายเป็นผ้ากาสาวพัตร์สีเหลือง และเป็นสามเณรอย่างสมบูรณ์

วันที่ 26 ตุลาคม 2553 greentv ได้สัมภาษณ์ ดร. สุรางค์ เธียรหิรัญ

October 28th, 2010

27th Oct 2010

Dr.Surang Thienhirun / THAI

organization: Thailand’s Royal Forest Department 

http://biodiversity.me/voice/963

Movie's copyright
Green TV Japan

การประชุมวิชาการประจำปี โครงการ BRT ครั้งที่ 14

October 27th, 2010

“ครบรอบ 15 ปี โครงการ BRT ร่วมฉลองปีสากลแห่งความหลากหลายทางชีวภาพประเทศไทย : ประกาศให้โลกรู้ไว้”

_____สำนักงานความหลากหลายทางชีวภาพด้านป่าไม้ กรมป่าไม้ ได้เข้าร่วมการประชุมวิชาการ ประจำปีโครงการ BRT ครั้งที่ 14 “ครบรอบ 15 ปี โครงการ BRT ร่วมฉลองปีสากลแห่งความหลากหลายทางชีวภาพประเทศไทย : ประกาศให้โลกรู้ไว้”  เมื่อวันที่ 10-12 ตุลาคม 2553   ณ โรงแรมสุนีย์แกรนด์ แอนด์ คอนเวนชั่น เซ็นเตอร์ จังหวัดอุบลราชธานี ซึ่งจัดโดยโครงการพัฒนาองค์ความรู้และศึกษานโยบายการจัดการทรัพยากรชีวภาพในประเทศไทย (โครงการ BRT) ร่วมกับมหาวิทยาลัยอุบลราชธานีและมหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี โดยมี ฯพณฯ อำพล เสนาณรงค์ องคมนตรี เป็นประธานเปิดการประชุม

_____การประชุมวิชาการในครั้งนี้มีสิ่งที่น่าสนใจมากมาย อาทิเช่น การมอบรางวัลประกวดภาพถ่าย “สุดยอดช็อตเด็ด ความหลากหลายทางชีวภาพในประเทศไทย” รางวัลชนะเลิศสุดยอดช็อตเด็ดเป็นของแถวหน้ากระดาน โดย สุเมตต์  ปุจฉาการ อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะสิมิลัน  จังหวัดพังงา การบรรยาย “ข้อตกลงการเข้าถึงและการแบ่งปันผลประโยชน์จากการใช้ทรัพยากรชีวภาพ : กรณีศึกษาจากองค์กรวิจัยและพัฒนา”  การเสวนา “วัฒนธรรมปลาร้า ปลาแดก”  เสวนา “การจัดการหอยหลอดอย่างยั่งยืน โมเดลการทำงานร่วมกันระหว่างของชุมชนกับนักวิจัยในการกำหนดพื้นที่อนุรักษ์”  นิทรรศการเผยแพร่ “ความหลากหลายทางชีวภาพใช้ประเทศไทย ประกาศไว้ให้โลกรู้” และโปสเตอร์ “สิ่งมหัศจรรย์ความหลากหลายทางชีวภาพในประเทศไทย” การประกวด BRT The star และที่น่าสนใจที่สุดคือ ผู้ที่ได้รับรางวัลชนะเลิศการประกวดสื่อเผยแพร่ “ความหลากหลายทางชีวภาพ ประกาศไว้ให้โลกรู้” คือผลงานที่มีชื่อว่า Seed dispersal in climate change  โดย นางชฎาพร เสนาคุณ และนายอารยะ เสนาคุณ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม นำเสนอด้วยเทคนิคการมีส่วนร่วม (Interactive) โดยการใช้เกมที่ทำให้เกิดความสนุกสนามไปพร้อมๆ กับการเรียนรู้ เรื่องราวการแพร่กระจายเมล็ดพันธุ์พืชโดยวิธีการต่างๆ และผลกระทบจากภาวะโลกร้อนที่มีต่อการกระจายเมล็ดพันธุ์

เก็บภาพบรรยากาศรอบงานมาฝากให้ชมกันนะคะ

เทศกาลอาหารจากมันป่าและกลอย ที่ภูคำบก จังหวัดร้อยเอ็ด

October 27th, 2010

_____กรมป่าไม้ โดยสำนักงานความหลากหลายทางชีวภาพด้านป่าไม้ ได้เข้าร่วมงานเทศกาลอาหารมันป่าและกลอยใจ  เล่าประวัติศาสตร์ไทลุ่มน้ำยัง ณ ศาลากลางบ้านท่าสะอาด หมู่ที่ 1 ต.ท่าสีดา อ.หนองพอก จ.ร้อยเอ็ด เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2553 โดยมี ผู้ใหญ่ชูชาติ นามชารี ประธานกรรมการความหลากหลายทางชีวภาพด้านป่าไม้ชุมชนป่าภูคำบก จ.ร้อยเอ็ด เป็นประธานเปิดงาน ในงานมีผู้เข้าร่วมกิจกรรมทั้งเยาวชนและชาวบ้านใน ต.ท่าสีดา ทั้ง 11 หมู่บ้าน เครือข่ายความหลากหลายทางชีวภาพทั้งภาครัฐและเอกชน

_

_____ภายในงานมีการประกวดแข่งขันการปรุงอาหารจากกลอย และมันป่าหลายสายพันธุ์ อาทิ มันน้ำ มันฮืบ มันนก มันนอน มันข้าว มันเผิ่ม มันเหลือง ที่พบในพื้นที่ป่าภูคำบก นำมาปรุงเป็นอาหารคาวและอาหารหวาน มีการนำเสนอโปสเตอร์เกี่ยวกับการดำเนินงานของโครงการอนุรักษ์และพัฒนาด้านความหลากหลายทางชีวภาพ พื้นที่ป่าภูคำบก ตั้งแต่ปี 2551-ปัจจุบัน

_

_____มีการเสวนาเวทีธรรมชาติเรื่อง “ประวัติศาสตร์สามัญชนลุ่มแม่น้ำยัง”  โดย อาจารย์ ธงสิน ธนกัญญา  นักประวัติศาสตร์ท้องถิ่นเครือข่ายของป่าภูคำบก มาเล่าประวัติศาสตร์คนลุ่มน้ำยัง ร่วมกับหมอลำกลอนที่เชื่อมโยงเกี่ยวข้องกับคนและความหลากหลายฯ

.

.

_____ในงานนี้สำนักงานความหลากหลายทางชีวภาพด้านป่าไม้ ได้แจกเอกสารเผยแพร่เรื่อง “รับเชิงรุก” บันทึกการศึกษาความหลากหลายทางชีวภาพกับ   ภูมิปัญญาของคนท่าสีดาบนป่าภูคำบก ที่เป็นข้อมูลของการดำเนินงานร่วมกันของชุมชนป่าภูคำบกกับกรมป่าไม้  ที่ได้ศึกษาความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่ป่าภูคำบกนี้

_____การแข่งขันปรุงอาหารในครั้งนี้ มีรางวัลชนะเลิศ 5 ประเภท ประเภทละ 1,000 บาท พร้อมเกียรติบัตร  จากสำนักงานความหลากหลายทางชีวภาพด้านป่าไม้ ดังนี้

  1. รางวัลอาหารคาวจากมันป่า                   ได้แก่     ทีมรวมพลัง หมู่ที่ 1
  2. รางวัลอาหารคาวจากกลอย                  ได้แก่     ทีมอร่อยแซบ หมู่ที่ 8
  3. รางวัลขนม (อาหารหวาน) จากมันป่า   ได้แก่     ทีมโรงเรียนท่าสีดาวิทยา
  4. รางวัลขนม (อาหารหวาน) จากกลอย  ได้แก่     ทีมตะวันยอแสง หมู่ที่ 1
  5. รางวัลความคิดสร้างสรรค์                    ได้แก่     ทีมหมู่ที่ 9 หนองไฮงาม

_____การจัดงานในครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าชุมชนมีความรู้ความเข้าใจ มีความตระหนัก และเห็นคุณค่าของความหลากหลายฯ ซึ่งเป็นผลจากการร่วมกันกับกรมป่าไม้ทำงานความหลากหลายฯ ในพื้นที่ป่าภูคำบก และที่สำคัญชุมชนสามารถเห็นคุณค่าของกลอยและมันป่านานาชนิดที่มีมากในป่าภูคำบกนี้ ร่วมใจกันอนุรักษ์โดยการรวบรวม  และขยายพันธุ์ ปลูกคืนสู่ป่า และปลูกใช้ในครัวเรือน พัฒนาการใช้ประโยชน์ให้มีความหลากหลายของอาหารที่ทำจากกลอยและมันป่า ซึ่งในอนาคตจะเป็นแหล่งอาหารและรายได้ให้กับชุมชน

นี่คือความก้าวหน้าและความสำเร็จของโครงการอนุรักษ์และพัฒนาด้านความหลากหลายทางชีวภาพ พื้นที่ป่าภูคำบก จังหวัดร้อยเอ็ด ที่ทำให้ชุมชนสามารถรวมตัวกันและช่วยกันคิดช่วยกันทำเพื่อผลประโยชน์ของชุมชน และรักษาป่าร่วมกับกรมป่าไม้อย่างยั่งยืน

เรื่องเล่าจากพื้นที่

October 26th, 2010


ในปี 2552 กรมป่าไม้  ได้ดำเนินการศึกษาความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติของจังหวัด น่าน พิษณุโลก  ร้อยเอ็ด ศรีสะเกษ  อุดรธานี  หนองคาย  แม่ฮ่องสอน   เชียงใหม่ และสระบุรี  โดยทำงานร่วมกันของชุมชน  เจ้าหน้าที่ป่าไม้   และภาคภาคีต่างๆ   มีเรื่องราวมากมาย ที่ได้ค้นพบ และที่ได้พบเจอในระหว่างการทำงาน ทั้งข่าวสาร  ความรู้  ฯลฯ  ที่พวกเราอยากแบ่งปันเล่าให้ทุกคน ได้รับรู้สิ่งดีๆ  โดยได้เผยแพร่เป็นจดหมายข่าวความหลากหลายทางชีวภาพด้านป่าไม้ บนเว็บไซต์ http://fbd.forest.go.th

ท่านสามารถดาวน์โหลดเอกสารนี้ได้ตามลิงค์ด้านล่าง
.PDF :: ดาวน์โหลดเอกสาร